Op TikTok en in fitnessclubs hoor je het steeds vaker: ademen tijdens het sporten moet uitsluitend door je neus, nooit door je mond. Het zou je rustiger houden, je zuurstofopname verbeteren en je conditie opbouwen. Twee onderzoeken uit 2025, een Italiaanse studie in PLOS ONE en een Zweedse studie in Frontiers in Physiology, zetten daar flinke vraagtekens bij.
Wat het Italiaanse onderzoek ontdekte
Onderzoekers van het Centro Cardiologico Monzino in Milaan lieten twaalf gezonde volwassenen vier keer een maximale fietstest afleggen, elke keer met een andere manier van ademen: normaal door neus en mond, uitsluitend door de neus, uitsluitend door de mond, of met één neusgat dicht. De studie, gepubliceerd op 16 juli 2025 in PLOS ONE onder de naam BreathWISE, liet grote verschillen zien bij de groep die alleen door de neus ademde.
Bij maximale inspanning haalden deelnemers met uitsluitend neusademhaling een piek-VO2 van gemiddeld 28,0 milliliter per kilogram per minuut, tegenover 33,4 bij normale ademhaling. Het maximale vermogen op de fiets lag op 184 watt versus 207 watt. De longventilatie daalde met ongeveer 40 procent, van 88,2 naar 55,2 liter per minuut. Deelnemers scoorden ook hoger op de Borg-schaal voor ademnood. Mondademhaling alleen, of ademhaling met één neusgat dicht, gaf geen meetbaar verschil met de normale situatie.
De onderzoekers schrijven dat uitsluitend neusademhaling een significante beperking van de piekprestatie veroorzaakt door een ventilatoire beperking: je longen krijgen simpelweg niet genoeg lucht binnen via je neus alleen wanneer je lichaam op volle kracht werkt. Lees de volledige studie op PLOS ONE.
En hoe zit het bij getrainde atleten
Je zou denken dat getrainde atleten dit probleem niet hebben, omdat hun lichaam gewend is aan zware inspanning. Een Zweedse studie uit Frontiers in Physiology, gepubliceerd op 24 september 2025, testte dat bij twaalf mannelijke, goed getrainde wielrenners en triatleten met een gemiddelde VO2 max van 67,2. Zij fietsten drie varianten: ademen door de mond met de neus afgeklemd, normaal door neus en mond samen, en door neus en mond nadat hun neusslijmvlies was ontzwollen met een neusspray.
Het verschil in tijd tot uitputting was klein: wie door neus en mond samen ademde, hield het 2,8 tot 4,2 procent langer uit dan wie uitsluitend door de mond ademde. Dat verschil was niet statistisch significant. Opvallend is wel dat het bloedlactaat lager lag bij mondademhaling alleen (9,12 mmol/l) dan bij de andere twee varianten (9,83 en 9,81 mmol/l). De onderzoekers noemen als mogelijke verklaring dat één ademroute minder weerstand geeft, al kan het verschil ook deels komen doordat de mondademhaling-test iets korter duurde.
Waarom de trend toch zo hardnekkig is
De populariteit van neusademhaling als trainingstechniek komt niet uit de lucht vallen. In rust, en bij lage intensiteit zoals wandelen of een rustige duurloop, filtert en verwarmt je neus de lucht, en houd je je ademritme vaak beter onder controle. Datzelfde geldt voor herstelmomenten tussen sets door. Het probleem ontstaat zodra je het forceert tijdens een sprint, een zware krachtset of de laatste kilometers van een intensieve cardiosessie: dan heeft je lichaam meer lucht nodig dan je neus kan leveren.
Diezelfde alles-of-niets-aanpak duikt op bij meer trends die fitnessinfluencers zonder nuance aanprijzen. Ook bij HYROX wordt vaak gesuggereerd dat één methode voor iedereen werkt, terwijl de wetenschap meestal uitkomt op "het ligt aan de situatie".
Wat je VO2 max hiermee te maken heeft
De piek-VO2-daling uit het Italiaanse onderzoek is extra relevant omdat je VO2 max sowieso al minder betrouwbaar is dan je denkt. Forceer je tijdens een test of zware training ook nog neusademhaling, dan meet je niet je werkelijke uithoudingsvermogen, maar vooral hoeveel lucht je neus kan verwerken. Dat vertekent elke vergelijking die je met jezelf of met anderen maakt.
Wat je hier praktisch mee doet
Forceer neusademhaling niet tijdens je zwaarste sets of sprints. Bij hoge intensiteit mag en moet je mond meedoen, je lichaam schakelt daar vanzelf naar over zodra het nodig is. Wil je neusademhaling gebruiken, doe dat dan tijdens rustige duurtrainingen, je cooldown of ademhalingsoefeningen, niet tijdens je zwaarste sets. Net zoals nuchter trainen minder invloed heeft op je kracht dan vaak wordt beweerd, geldt hier iets vergelijkbaars: de impact van een trainingsmythe op social media is vaak groter dan de impact op je daadwerkelijke prestatie.